Sofra Başkanının Son Kadehi

Bir Gürcü sofrası, yaşlı bir sofra başkanı ve inatçı bir torun için kaldırılan kadeh. · C2 İngilizce okuma

İngilizce metin

Sit down, sit down; no one leaves this table before the third toast, and I am the one who decides when the third toast comes.

In my country a feast is not a meal but a parliament in which the dead are allowed to vote, and for forty years I have been its speaker.

They call me the tamada, which means that I am responsible for the words while everyone else is only responsible for the wine.

Tonight we drink first to God, then to peace, then to the parents who are no longer here, and I will ask you to hold the glass a little longer for them.

My own father used to say that a toast is a bridge built in a single breath, and that only a clumsy speaker builds it wider than the person who must cross.

I have buried three friends from this table, and each time I stood with a full glass and found that language, which had never failed me, behaved like a stranger.

This evening, however, I want to propose a toast to someone who is not dead, which in our tradition is the more dangerous kind.

I mean the young man at the end of the table, my grandson, who has returned from Berlin with a new accent and a frown I recognise from my own mirror.

He thinks our rituals are theatre, and perhaps he is right, since all rituals are theatre performed by people who cannot bear to leave a moment unmarked.

But I have watched him tonight, pretending not to listen, and his fingers have been tracing the rim of his glass exactly as mine do.

So I raise this glass to the inheritance nobody asks for, the one that arrives disguised as habit, as a turn of phrase, as a way of lowering the voice before a serious sentence.

You may refuse the house, the land, the silver dagger on the wall; you cannot refuse your grandfather's hands.

I am an old man, and I will not pretend that I fear nothing, since to fear nothing is merely another word for not having loved.

What frightens me is the quiet that follows the last guest, when the candles gutter and the chairs seem to hold their breath.

But look at this table, crowded with plates no one could finish and arguments no one intends to win, and tell me that anything has ever been truly lost.

Grandson, stand up; no, do not shake your head, the tamada's word is law until the cheese is gone.

You do not have to speak Georgian here, nor to live in these mountains, nor to forgive me for the stubbornness that drove your father away.

You only have to take this glass, which was my father's, and hold it a moment longer than is comfortable.

There. Do you feel the weight? That is not the wine; that is everyone who has ever sat in your place.

It is heavier than it looks, and it will go on being heavier for as long as you carry it.

Now drink, all of you, and let the dead have their vote.

Türkçe çeviri

Oturun, oturun; üçüncü kadeh kalkmadan kimse bu masadan ayrılmaz ve üçüncü kadehin ne zaman kalkacağına ben karar veririm.

Benim ülkemde bir ziyafet yemek değil, ölülerin de oy kullanabildiği bir meclistir ve kırk yıldır onun başkanlığını ben yapıyorum.

Bana tamada derler; yani sözlerden ben sorumluyum, geri kalanlar ise yalnızca şaraptan.

Bu gece önce Tanrı'ya, sonra barışa, sonra artık aramızda olmayan ana babalara içeceğiz ve sizden kadehi onlar için biraz daha uzun tutmanızı isteyeceğim.

Babam derdi ki kadeh, tek nefeste kurulan bir köprüdür ve onu karşıdan geçecek kişiden daha geniş yapan ancak beceriksiz bir konuşmacıdır.

Bu masadan üç dostumu toprağa verdim ve her seferinde dolu bir kadehle ayakta dururken beni hiç yarı yolda bırakmamış dilin bir yabancı gibi davrandığını gördüm.

Ama bu akşam, ölmemiş birine kadeh kaldırmak istiyorum ki bizim geleneğimizde bu daha tehlikeli olanıdır.

Masanın ucundaki genç adamı kastediyorum, torunumu; Berlin'den yeni bir aksan ve kendi aynamdan tanıdığım bir kaş çatışla döndü.

Törenlerimizi tiyatro sanıyor ve belki haklı, çünkü bütün törenler, hiçbir anı işaretsiz bırakmaya dayanamayan insanların oynadığı tiyatrodur.

Ama bu gece onu izledim, dinlemiyormuş gibi yaparken parmakları kadehinin kenarını tıpkı benimkiler gibi dolaşıyordu.

O hâlde bu kadehi, kimsenin istemediği mirasa kaldırıyorum; alışkanlık kılığında, bir söz kalıbı olarak, ciddi bir cümleden önce sesi alçaltma biçimi olarak gelen mirasa.

Evi, toprağı, duvardaki gümüş hançeri reddedebilirsin; dedenin ellerini reddedemezsin.

Yaşlı bir adamım ve hiçbir şeyden korkmadığımı iddia etmeyeceğim, çünkü hiçbir şeyden korkmamak, sevmemiş olmanın başka bir adıdır yalnızca.

Beni korkutan, son misafirin ardından gelen sessizlik; mumlar titreyip sönmeye yüz tuttuğunda ve sandalyeler nefesini tutmuş gibi göründüğünde.

Ama şu masaya bakın, kimsenin bitiremeyeceği tabaklarla ve kimsenin kazanmak istemediği tartışmalarla dolu masaya, sonra bana bir şeyin hiç gerçekten yitirildiğini söyleyin.

Torunum, ayağa kalk; hayır, başını sallama, peynir bitene kadar tamadanın sözü kanundur.

Burada Gürcüce konuşmak zorunda değilsin, bu dağlarda yaşamak zorunda da, babanı uzaklaştıran inadım için beni bağışlamak zorunda da.

Tek yapman gereken, babamın olan bu kadehi alıp rahat olandan bir an daha uzun tutmak.

İşte. Ağırlığı hissediyor musun? Bu şarap değil; senin yerinde oturmuş herkes bu.

Göründüğünden ağırdır ve taşıdığın sürece daha da ağır olmaya devam edecektir.

Şimdi hepiniz için, ölüler de oylarını kullansın.

Kütüphaneye git